A
B
C
Ç
D
E
F
G
Ğ
H
I
İ
J
K
L
M
N
O
P
R
S
Ş
T
U
Ü
V
Y
Z
Q
W
X
+ İçerik Ekle
FreeBSD, Network, Kurulumu,
FreeBSD Network Kurulumu

FreeBSD Network Kurulumu FreeBSD  Network Kurulumu
Kuruluma geçmeden dikkat etmemiz gereken bazı konular bulunmaktadır, bunları maddeler halinde sırayalabilirim:

- Donanım gereksinimleri: FreeBSD’nin kurulum amacına ve karşılayacağı ihtiyaca göre değişmektedir ama minimal kurulum için gerekli olan donanım gereksinimi aşağıdaki gibidir:

2GB HDD sürücü
(en az) 128MB RAM (ne kadar fazla, o kadar iyi)
Orta karar bir Ekran Kartı

- Donanım Bilgileri: FreeBSD ile karşınıza çıkabilecek bir sorun donanımsal uyumsuzluklar veya donanımların yanlış yapılandırmaları olabilir. Bu yüzden FreeBSD kurulumuna geçmeden önce donanım şemanızı bir başka işletim sisteminden not almanızı öneririm. Kurulum öncesi özellikle IRQ bilgilerinin el altında olmasında fayda var.

- Kurulum CD’leri

FreeBSD kurulum CD’lerini kendi sitesindeki Getting FreeBSD linkinden edinebilirsiniz. Tamamen ücretsizdir. Ancak FreeBSD projesine destek olmak isteyen arkadaşlar kurulum CD’lerini ve hatta yardımcı kitapları The FreeBSD Mall sitesinden de ücret karşılığı edinebilirler.




Getting FreeBSD adresinde farklı işlemciler için farklı ISO imajlarına yönlendirme yapan linkler göreceksiniz. Buradan kendi işlemciniz hangisiyse ona denk gelen linki açarak 3 kurulum 1 de dokümantasyon cdsinden oluşan FreeBSD pakedini indirebilirsiniz. Eğer işlemciniz hakkında emin değilseniz donanım kitapçığına göz atabilirsiniz ancak büyük ihtimalle bu CD’leri indireceğiniz link şu olacaktır:

[a url="ftp://ftp.freebsd.org/pub/FreeBSD/releases/i386/ISO-IMAGES/7.0/" title="FreeBSD i386 ISO Images FTP">FreeBSD i386 ISO Images[/a]

FreeBSD Kurulum

İndirdiğimiz ISO imajlarını (herhangi bir CD yazma programını kullanarak) CD’ye basıyoruz. FreeBSD kurulumunu başlatmak için bilgisayarımıza bu CD’yi yerleştirip bilgisayarı yeniden başlatıyoruz. BIOS’da boot önceliği eğer CD’de ise (ki değilse bunu kurulum öncesi mutlaka değiştirin) FreeBSD kurulum programı kendiliğinden başlayacaktır.
Ardından karşımıza boot seçeneklerini sunan Welcome to FreeBSD! ekranı geliyor. Burada kurulumu başlatmak için [1] veya sadece [Enter] tuşuna basarak devam ediyoruz ve FreeBSD donanımınızı algılamaya başlıyor.

Karşımıza çıkan ilk ekran Ülke Seçimi (Country Selection). Ülkeyi seçip OK diyerek devam ediyoruz.

Klavye Seçeneklerinde (System Console Keymap) şimdilik Türkçe bir seçeneğimiz bulunmuyor (ama olacaktır elbet), bu yüzden default seçenek olan USO ISO seçeneği ile devam edebiliriz. Sistem ingilizce klavye ile yönetilecektir.

Başlangıç bilgilerini girdikten sonra karşımıza FreeBSD kurulum ve yapılandırma programı olan Sysinstall ana menüsü geliyor. Burada kurulumu başlatmak için Standard seçeneğini seçip devam ediyoruz. Karşımıza fdisk benzeri bir partition alma programının geleceğini bildiren mesaj gelecektir. [Enter] ile devam edebiliriz.


Klavye Seçeneklerinde (System Console Keymap) şimdilik Türkçe bir seçeneğimiz bulunmuyor (ama olacaktır elbet), bu yüzden default seçenek olan USO ISO seçeneği ile devam edebiliriz. Sistem ingilizce klavye ile yönetilecektir.
Başlangıç bilgilerini girdikten sonra karşımıza FreeBSD kurulum ve yapılandırma programı olan Sysinstall ana menüsü geliyor. Burada kurulumu başlatmak için Standard seçeneğini seçip devam ediyoruz. Karşımıza fdisk benzeri bir partition alma programının geleceğini bildiren mesaj gelecektir. [Enter] ile devam edebiliriz.
Bu ekranda disk’imiz üzerinden bir alanı FreeBSD’ye ayırmamız gerekiyor. Yukarıdaki ekranda gördüğünüz üzere kurulumu yaptığım makinada tek bir biçimlendirilmemiş disk (da0) görünmektedir. Başka diskleriniz var ise onlar da bu ekranda görünür ve istediğiniz diski seçip bir ayrım (slice) belirlemeliyiz. Bu işlemi yapmak için seçili olan disk üzerinde [C] tuşunu kullanabiliriz. Değer girmemiz gereken bir ekranla karşılaşacağız. Buradaki rakam blok sayısını bildirmektedir ancak girmek istediğimiz miktarı MB cinsinden de belirleyebiliriz (veya GB). Miktarı belirtip sonuna M harfi eklerseniz program bu miktarı MB cinsinden kaydeder. Blok sayısıyla ayrım almaktansa bu şekilde ayrım yapmak işimizi kolaylaştıracaktır (Örn: 7000MB için 7000M veya 4GB için 4G yazabiliriz). Miktar belirttikten sonra bir de bu ayrımın tipini rakamsal olarak belirtmemiz gerekiyor. UNIX için, yani FreeBSD kurulumun gerçekleştirileceği için girilecek alan değer 165’dir, yani default değeri bırakabiliriz, [Enter]’a bastığımızda birinci ayrım oluşturulacak (da0s1). Eğer diskin tümünü kullanmak istiyorsak ilk ekranda sadece [A] harfine basmamız yeterli. Ayrıca oluşturmuş olduğumuz bir bölümü silmek için de o bölümü seçip [D] tuşunu kullanabiliriz. Bölümlendirmeyi tamamlayıp [Q] tuşu ile programı sonlandırıyoruz.

Sıradaki ekran Boot Manager ekranı, burada FreeBSD ile gelen boot yönetici seçeneklerinden birini seçiyoruz. FreeBSD farklı işletim sistemleriyle beraber çalışacaksa BootMgr yükleyip diğer işletim sistemlerinin açılışta görünür olmasını sağlayabiliriz, veya tek çalışacaksa Standard seçeneği ile sadece FreeBSD boot için bir MBR yazılmasını sağlayabiliriz. Eğer kendi boot programımız mevcut ise (Örn: BootIT NG) burada None seçerek MBR’ın bozulmamasını sağlayabiliriz. Burada yapacağınız işlemlerde dikkat etmenizi öneririm, yanlış bir yapılandırma diğer işletim sistemlerinin açılmamasına sebep olabilir. Kendinize en uygun seçeneği seçip ilerleyebilirsiniz, ben tek FreeBSD çalıştıracağım için Standard seçip devam ediyorum. Karşımıza partition belirlememiz gerektiğini bildiren ekran gelecek.

Mesajı OK’ledikten sonra Disklabel Editor programı çalıştırılacaktır, yani partition almamız gereken program. Partitionları almadan önmce basitçe FreeBSD disk yapısından söz etmeliyim. Windows işletim sistemlerine alışık olanlar disk yönetiminin harf bazlı işlediğini ve genelde işletim sistemi için ayrılan harfin C: olduğunu bilmektedirler. FreeBSD’de harfler söz konusu değildir, burada / işaretiyle ifade edilen bir kök dizin bulunur ve tüm diğer alanlar (partition) klasör isimleri halinde bu kök dizin altında birleştirilirler. Bir örnek verelim; C:, D: ve E: sürücülerinin olduğu bir Windows işletim sistemindeki yapının benzerini FreeBSD ile / , /disk1, /disk2 gibi aynı kök altında toplanan klasörler halinde gösterebiliriz (bu klasörler farklı fiziksel disklere işaret ediyor olsalar bile).

Disklabel Editor’da bölümleme yapacağımız ayrım seçili iken (yukarıdaki ekrana bakacak olursak benim örneğimde tek ayrım görünüyor, çünkü diskin tümünü seçmiştim) [C] tuşu ile ilk bölümü oluşturuyoruz; bu da kök dizin (root) olsun. Her bir bölüm oluşturma şu aşamalardan olulşmaktadır:

- İstediğiniz miktarı yazıp (ben 3G yazdım) [Enter];
- Bölüm tipi seçip (kök için: FS) [Enter];
- Mount noktası belirleyip (kök için: /) [Enter]

Böylelikle 3GB’lık bir kök dizin (/) oluşturduk. Tüm diğer klasörler bu köke bağlı oluşturulacaktır. Bir diğer bölüm Swap alanı, kök dizin gibi şart olmasa da sistemin daha stabil çalışmasını sağlayacak olan bu swap alanı oluşturmak bizim için avantaj olacaktır. Swap alan RAM belleğin yeterli olmadığı durumlarda devreye girmesi için ayrılmış olan disk alanıdır (Windows işletim sistemlerinde dosya olarak karşımıza çıkan bu uygulama - pagefile.sys - FreeBSD’de partition olarak geliyor). 512MB’lık bir swap alanı oluşturmak için yukardaki işlemleri baştan başalatıp 2. adımda Swap seçiyoruz. Ayrımdaki kalan kısımları FreeBSD, /etc /var /usr gibi sistem klasörlerini önceden bölümlemek için kullanabiliriz; hatta kendimize özgü isimler de kullanabiliriz (Örn: Web Sunucu dosyalarının bulunacağı /www bölümü veya daha basidi mp3 dosyalarının bulunacağı /mp3 bölümü). Bölümlendirmeyi tamamlayınca [Q] tuşu bile Disklabel Editor’ı sonlandırabiliriz.

 
Choose Distributions başlığı altında bu kurulum esnasında eklenmesini istediğim dağıtım paketlerini seçebiliriz. Örneğin, X-Developer seçersek görsel arayüz altyapısını oluşturan X (GNU veya KDE için gerekiyor) ile birlikte kaynak kodlar eklenecektir. Bir de bunlara Kern eklerseniz Kernel üzerinde de oynamalar yapabilirsiniz. Normal bir kulllanıcı içiin User seçieneğini ve hatta X-User ile görsel masaüstü olan kullanıcı modunu kurabilirsiniz. Veya Minimal seçiip minimum bir kurulum gerçiekleştirebilirsiniz. Ben burda X-Kern-Developer seçiip devam ediyorum. Aynısını seçienler Ports Collection kurulup kurulmayacağını soran bir ekranla karşılaşacaklar; kurmanızı öneririm. Bu port koleksiyonu sayesinde FreeBSD sisteme hızlıca yeni programlar, servisler vs. ekleyebilirsiniz.

Choose Installation Media başlığıyla karşımıza gelen ekranda kurulum hangi tip medya ile gerçiekleştirileceğini belirliyoruz. şu an CD’den devam ettiğimiz içiin en üstteki seçienek CD/DVD ile devam edebiliriz ancak farklı bir ortamdan kurulum gerçiekleştirilecekse listedekilerden herhangi birini seçiebiliriz (örn: Network üzerinden HTTP protokolü ile). Medya tipini seçitikten sonra Sysinstall bize kurulumun başlamak üzere olduğunu belirten son bir uyarı çiıkaracaktır. Burada Yes seçierek kurulumu başlatıyoruz. Congratulations ekranı geldiğinde yükleme tamamlanmış olacaktır.

Congratulations! FreeBSD kurulumu tamamlandı. Bundan sonra kurulum bizden işletim sistemi ile ilgili ayarları isteyecek. Network kartları yapılandırmasıyla başlıyoruz.

FreeBSD network kartlarını şimdiden yapılandırmak isteyip istemediğimizi soruyor. Yes dememiz durumunda karşımıza bilgisayardaki network kartı listesi çıkacaktır.

. Bu kartlardan hangisini yapılandırmak istiyorsak onu seçiyoruz. FreeBSD bize ilk olarak seçtiğimiz kartta IPv6 yapılandırması isteyip istemediğimizi soruyor. Ardından bu kartın IP adresi otomatik mi yoksa elle mi yapılandırılacak, yani DHCP kullanımını soruyor. No demeniz durumunda IP adresini girmeniz gereken ayar ekranı karşımıza gelecektir.

Network Configuration başlığı altında makinamızın Host (örn: freebsd.etiksan.com), Domain (etiksan.com), IPv4 Gateway (Default Gateway / örn: 192.168.0.1), Name Server (DNS sunucu / örn: 195.175.39.39), IPv4 Address (IP adresi / örn: 192.168.0.72), Netmask (Subnet Maskesi / örn: 255.255.255.0) ve Extra Options (ifconfig komudu extraları / örn: 100baseTX) bilgilerini doldurmamız gerekiyor. Network kartının hemen çalışır duruma geçmesi için bir sonraki ekranda (Would you like to bring the xxx interface up right now?) Yes dememiz gerekiyor.

Do you want this machine to function as a network gateway?
FreeBSD makinamızı bir network gateway, yani iki farklı network arasında router olarak kullanacaksak bu soruyu Yes olarak cevaplamalıyız.

Do you want to configure inetd and the network services that it provides?
Inetd servisinin kurulmasını istiyorsak bu Yes, yoksa No seçip devam ediyoruz. Inetd, FreeBSD üzerinde çalışmakta olan network servislerine gelen ilk bağlantı isteğini yakalayan ve port numarasına göre bu bağlantıyı doğru servise ileten (örn: FTP, HTTP, POP3 vs.) bir super-server daemon’dur.

Would you like to enable SSH login?
Eğer FreeBSD sistemimize SSH yoluyla uzaktan bağlantı sağlanacaksa burada Yes seçmemiz gerekiyor, yoksa No seçip devam ediyoruz.

Do you want to have anonymous FTP access to this machine?
Yes dememiz durumunda FTP açılacak erişim herkese açılacaktır. Eğer FTP üzerinden hizmet veren bir dosya paylaşım sunucusu yapılandırıyorsak bu seçenek kullanılabilir ancak diğer durumlarda güvenlik açığı olacaktır.

Do you want to configure this machine as an NFS server?
Makinamızın NFS Server (Network File System Server) olmasını istiyorsak Yes seçmemiz gerekiyor. NFS Server olarak yapılandırılmış FreeBSD makinaları dosya paylaşım sunucuları olara kullanabiliriz.

Do you want to configure this machine as an NFS client?
Makinamızın NFS Client (Network File System Client) olmasını istiyorsak Yes seçmemiz gerekiyor. NFS Client, NFS Server olarak yapılandırılmış FreeBSD makinalara bağlanabilmemizi sağlayacaktır.

Would you like to customize your system console settings?
Sistem genel ayarlarını yapılandırmak için burada Yes diyebiliriz.

FreeBSD makinamızın Font (alternatif yazı tipleri), Keymap (alternatif klavye tipleri), Repeat (tuş tekrarlama hızı), Saver (ekran koruyucu), Screenmap ve TTYs ayarlarını burada yapılandırabiliriz.

Would you like to set this machine’s time zone now?
Yes dememiz durumunda FreeBSD kurulumu bizden zaman yapılandırmasını isteyecektir. elect local or UTC (Greenwich Mean Time) clock başlığında eğer CMOS saatiniz UTC olarak, yani Greenwich zamanına göre ayarlanmışsa Yes seçin. Değilse veya ne olduğunu bilmiyorsanız No seçip devam edebilirsiniz. Ardından gelen ekranda bulunduğumuz bölgeyi de seçerek devam edebiliriz.

Would you like to enable Linux binary compatibility?
Yapılandırılmakta FreeBSD işletim sistemimizin Linux çalıştırılabilir dosyalarıyla uyumlu olmasını istiyorsak burada Yes seçiyoruz, yoksa No seçip devam ediyoruz.

Does this system have a PS/2, serial or bus mouse?
Eğer PS/2, seri veya bus mimarilerinde bir mouse kullanıyorsak Yes seçmemiz gerekiyor.

Yes seçince karşımıza gelen ekranda Mouse Daemon’u enable ederek (menüden Enable seçip) mouse’umuzun çalışıp çalışmadığını test edebiliriz. Aynı ekranda ayrıca mouse ile ilgili diğer ayaları yapılandırabiliyoruz.

Mouse yapılandırmasından sonra FreeBSD bizi Paket Ayarlarına yönlendirecektir. FreeBSD işletim sisteminin en güzel özelliklerinden biri de ihtiyaç duyabileceğimiz programların (sunucu servisleri, grafik arayüz programlar, veya en basidi mp3 player) çoğunu kurulum cd’lerinde barındırmasıdır. Package Selection sorusuna Yes seçtiğimizde karşımıza geniş bir katalog gelecektir. Bu katalogdan ihtiyacımız olan tüm programları işaretleyebiliriz. Bu programları tabi ki açık lisans ile dağıtılan programlardır. Bir örnek, MySQL kuracaksak database başlığından mysql seçmemiz yeterlidir.

Would you like to add any initial user accounts to the system?
FreeBSD sistemimize root (en yüksek seviyeli yönetici / Superman) kullanıcı hariç standart bir kullanıcı (Clark Kent) tanımlamak istiyorsak burada Yes seçmemiz gerekiyor. Sıradaki ekranda User seçtiğimiz zaman karşımıza gelen User and Group Management başlığında yeni kullanıcı hesabımızı tanımlayabiliriz.

Makinamızın NFS Server (Network File System Server) olmasını istiyorsak Yes seçmemiz gerekiyor. NFS Server olarak yapılandırılmış FreeBSD makinaları dosya paylaşım sunucuları olara kullanabiliriz.

Do you want to configure this machine as an NFS client?
Makinamızın NFS Client (Network File System Client) olmasını istiyorsak Yes seçmemiz gerekiyor. NFS Client, NFS Server olarak yapılandırılmış FreeBSD makinalara bağlanabilmemizi sağlayacaktır.

Would you like to customize your system console settings?
Sistem genel ayarlarını yapılandırmak için burada Yes diyebiliriz.

image: freebsd kurulum bölüm 2 / 4

FreeBSD makinamızın Font (alternatif yazı tipleri), Keymap (alternatif klavye tipleri), Repeat (tuş tekrarlama hızı), Saver (ekran koruyucu), Screenmap ve TTYs ayarlarını burada yapılandırabiliriz.

Would you like to set this machine’s time zone now?
Yes dememiz durumunda FreeBSD kurulumu bizden zaman yapılandırmasını isteyecektir. elect local or UTC (Greenwich Mean Time) clock başlığında eğer CMOS saatiniz UTC olarak, yani Greenwich zamanına göre ayarlanmışsa Yes seçin. Değilse veya ne olduğunu bilmiyorsanız No seçip devam edebilirsiniz. Ardından gelen ekranda bulunduğumuz bölgeyi de seçerek devam edebiliriz.

Would you like to enable Linux binary compatibility?
Yapılandırılmakta FreeBSD işletim sistemimizin Linux çalıştırılabilir dosyalarıyla uyumlu olmasını istiyorsak burada Yes seçiyoruz, yoksa No seçip devam ediyoruz.

Does this system have a PS/2, serial or bus mouse?
Eğer PS/2, seri veya bus mimarilerinde bir mouse kullanıyorsak Yes seçmemiz gerekiyor.

image: freebsd kurulum bölüm 2 / 5

Yes seçince karşımıza gelen ekranda Mouse Daemon’u enable ederek (menüden Enable seçip) mouse’umuzun çalışıp çalışmadığını test edebiliriz. Aynı ekranda ayrıca mouse ile ilgili diğer ayaları yapılandırabiliyoruz.

Mouse yapılandırmasından sonra FreeBSD bizi Paket Ayarlarına yönlendirecektir. FreeBSD işletim sisteminin en güzel özelliklerinden biri de ihtiyaç duyabileceğimiz programların (sunucu servisleri, grafik arayüz programlar, veya en basidi mp3 player) çoğunu kurulum cd’lerinde barındırmasıdır. Package Selection sorusuna Yes seçtiğimizde karşımıza geniş bir katalog gelecektir. Bu katalogdan ihtiyacımız olan tüm programları işaretleyebiliriz. Bu programları tabi ki açık lisans ile dağıtılan programlardır. Bir örnek, MySQL kuracaksak database başlığından mysql seçmemiz yeterlidir.

Would you like to add any initial user accounts to the system?
FreeBSD sistemimize root (en yüksek seviyeli yönetici / Superman) kullanıcı hariç standart bir kullanıcı (Clark Kent) tanımlamak istiyorsak burada Yes seçmemiz gerekiyor. Sıradaki ekranda User seçtiğimiz zaman karşımıza gelen User and Group Management başlığında yeni kullanıcı hesabımızı tanımlayabiliriz.

image: freebsd kurulum bölüm 2 / 6



Now you must set the system manager’s password
FreeBSD bizden root kullanıcı hesabının şifresini belirlememizi istiyor. En altta şifreyi iki kere girip devam ediyoruz. Burada belirlediğimiz şifre ne kadar karmaşık ve uzun olursa (örn: €reeB$D Ku2uy@rum) sistem güvenliği o kadar sıkılaştırılmıs olacaktır.

Visit the general configuration menu for a chance to set any last options?
FreeBSD kurulumunun genel ayarlar ekranına son bir değişiklik veya kontrol için tekrar bakmak istiyorsak burada Yes seçmemiz gerekiyor







  Ad Soyad
  Yorum