A
B
C
Ç
D
E
F
G
Ğ
H
I
İ
J
K
L
M
N
O
P
R
S
Ş
T
U
Ü
V
Y
Z
Q
W
X
+ Ekle
Divan Edebiyatı Soruları

Divan Edebiyatı Soruları

 1. Aşağıdakilerden hangisi divan şiirinin özelliklerinden biri değildir?

A) Yabancı sözcük ve tamlamalarla yüklüdür.
B) Konu değil konunun işlenişi önemlidir.
C) Toplumsal konulara çok yer verilmemiştir.
D) Dini ve din dışı konular birlikte işlenmiştir.
E) Parça güzelliğine değil, bütün güzelliğine önem verilmiştir.
 
2. Günümüzde okunan hikâye ve romanlar yerine eskiden de hikâyeler, menkıbeler, kıssalar okunurdu. Eski Anadolu Türkçesinin en çok okunan eserlerinden biri de Mantıku't-Tayr'dır. Bu eser aşk temasını işler. -— tarafından dilimize çevrilmiştir. Şairin ayrıca dini ve tasavvufi konuları işlediği Felekname adlı bir eseri de vardır.
Bu parçada verilen bilgilere göre boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
A) Ahmedi    
B) Kadı Burhaneddin
C) Gülşehri   
D) Şeyhi
E) Nefi
        
3. Şeyh Gâlip, 18. yüzyıl Divan Edebiyatı’nın en büyük şairi ve tüm Divan Edebiyatı'nın da son büyük şairidir. Divan edebiyatı Şeyh Gâlip'ten sonra edebiyat tarihindeki yerini yeni edebiyatlara bırakmıştır. Şairimiz Mevlevîdir ve mevlevîlikteki musikî başta olmak üzere pek çok unsuru şiirlerine yansıtmıştır. "Sebk-i Hindi" akımının en büyük üstatlarındandır. Dili ağırdır. Bununla birlikte sade gazel ve şarkılar da yazmıştır. "Türkî-i Basit" akımının etkisiyle, hece vezni ile şarkılar da yazmıştır.
Yukarıdaki parçada Şeyh Gâlip ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
A) Divân edebiyatının son büyük şairi olduğuna
B) Şiirlerini oluştururken Mevlevîlik'ten etkilendiğine
C) Hem aruz hem de hece veznini kullandığına
D) Dilinin ağırlığının divan edebiyatının sona ermesine neden olduğuna
E) Dilinin bazen sade olsa da genelikle ağır olduğuna
 
I. 15. yüzyıl Çağatay Türk edebiyatının en önemli şairidir.
II. Leyla ve Mecnun aşkını mesnevisine konu eden bir Türk şairidir.
III. Muhakemetü'l-Lügateyn, Türkçe ile Farsça'yı karşılaştırdığı eseridir.
IV. Mecalisü'n-Nefais, dini-tasavvufi tarzda yazdığı bir mesnevidir.
V. Hamse sahibi bir şairimizdir.
4. Yukarıda verilenlerden hangisinde Ali Şir Nevai ile ilgili bir bilgi yanlışı vardır?
A) I.   B) II.   C) III.   D) IV.   E) V.
 
5. Aşağıdakilerden hangisi Divan edebiyatı nesir örneklerinden biri değildir?
A) Seyahatname
B) Cihan – nüma
C) Tazarruname
D) Harname
E) Fezleke
 
6. Divan edebiyatının en büyük şairi kabul edilen sanatçı, Türk dilini ve edebiyatını bir bütün olarak görmüş, kendisinden önce gelen ve çağdaşı olan Türk şairlerinin eserlerini okuyup incelemiştir. En çok Ali Şir Nevai'den etkilenen şair, edebiyatımızın en lirik sanatçısı olarak elem, aşk ve ayrılık temalarını işlemiştir. Hemen hemen her divan şairi ona nazire yazmış, halk şairleri de onu üstad kabul etmiştir. Hadikatü's-Süeda (Saadete Ermişlerin Bahçesi), Beng ü Bade (II. Beyazid ve Şah İsmail arasındaki rekabeti anlattığı mesnevi), Mustafa Çelebi'ye gönderilen ve Şikâyetname olarak bilinen mektubu önemli eserlerindendir.
Bu parçada sözü edilen divan şairi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Baki   B) Fuzuli   C) Nefi   D) Naili   E) Nesimi
 
7. Aşağıda verilen divan edebiyatı şairlerinden hangisi hece ölçüsüyle de şiir yazmıştır?
A) Fuzuli   B) Baki   C) Nefi   D) Nedim   E) Nabi
 
8. Divan edebiyatında didaktik şiirin en büyük ustasıdır. Şiirlerinde lirizmden çok düşünce vardır. Şiirlerinde atasözlerinden de yararlanan şair düzgün ve akıcı bir dil kullanmıştır. Oğluna öğütler verip deneyimlerini anlattığı bir mesnevisi vardır. "Hayrabat" adlı eser ise şairin diğer mesnevisidir. Bunun yanında "Tuhfetü'l Harameyn" ve "Surname" adlı iki eseri daha vardır.
Burada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Nefi   B) Nabi   C) Bağdatlı Ruhi   D) Ahmet Paşa   E) Necati
 
9. 15. yüzyılda konuşma diline yakın bir yazı diliyle mensur eserler yazmıştır. —-'nin eser verdiği dönemde diğer dillerden yapılan tercümeler bile ağır bir dille yapılıyordu. Sanatçı, bu nedenle II. Murat'ın emriyle Kabusname adlı eseri yeniden tercüme etmiştir.
Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
A) Mercimek Ahmet 
B) Âşık Paşa
C) Şeyhi       
D) Sinan Paşa
E) Süleyman Çelebi
 
10. Aşağıdaki yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
A) Sultan Veled – ibtidaname
B) Fuzuli – Şikâyetname
C) Nabi – Hayriyye
D) Nefi – Siham-ı Kaza
E) Yunus Emre – Hüsrev ü Şirin
 
11. Mesnevi ile ilgili olarak aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
A) Aşk, kahramanlık vs. konuları işleyen uzun manzum eserlerdir.
B) Beyit sayısı sınırsızdır.
C) Modern edebiyattaki hikaye ve romanın klasik edebiyattaki karşılığıdır.
D) Kafiye düzeni aa, ba, ca, … şeklindedir.
E) Aynı şair beş ayrı mesnevi yazmışsa, hamse sahibi olarak adlandırılır.
 
12. (I)Naima 15. yy. (II)Klasik Türk Edebiyatı'nın önemli (III)nesir yazarlarındandır. (IV)Tezkiretü'ş-Şuara adlı eseri (V)şiir eleştirisi yönünden ilk örneklerdendir. Yazar, bu eseri Kanuni Sultan Süleyman'a sunmuştur.
Yukarıdaki numaralı yerlerden hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?
A) I.  B) II.  C) III.   D) IV.  E) V.
 
13. Aşağıdakilerden hangisi divan nesrinin özelliklerinden biri değildir?
A) Düşünceden çok söyleyiş güzelliğine önem verilmesi
B) Söz ve ses sanatlarının önemsenmesi
C) Dilin yabancı kelime ve tamlamalarla yüklü olması
D) Daha çok kısa, anlaşılır cümlelerin kullanılması
E) Noktalama işaretlerine yer verilmemesi
 
14. Edebiyatımızda nazirecilik geleneğini kurumsallaştıran, Fetih sırasında Fatih'in yanında bulunmuş, şairler sultanı unvanına sahip bir 15. yy. şairidir.
Yukarıda tanıtılan divan şairi aşağıdakilerden hangisidir?
A) Şeyhi       
B) Nasrettin Hoca
C) Battal Gazi
D) Haliloğlu Yahya
E) Ahmet Paşa
 
15. Tasavvufun önde gelen temsilcilerindendir. Şiirlerini genellikle Farsça yazmıştır. Tasavvuf düşüncesinin yayılmasında önemli bir rolü olmuştur. Öleceği günü "şeb-i arus" (düğün gecesi) ile ifade edecek kadar büyük bir Allah sevgisine sahip olan sanatçının 2000'den fazla gazelinin yer aldığı Divan-ı Kebir, yaklaşık 26 bin beyitten oluşan Mesnevi, 70'ten fazla sohbetinin yer aldığı Fihi Ma Fih isimli önemli eserleri vardır.
Bu parçada tanıtılan şair aşağıdakilerden hangisidir?
A) Yunus Emre   B) Baki   C) Mevlana   D) Fuzuli   E) Şeyhi
 
CEVAP ANAHTARI
1-E 2-C 3-D 4-D 5-D 6-B 7-D 8-B 9-A 10-E 11-D 12-A 13-D 14-E 15-C
 
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
 
İKİNCİ TEST SORULARI
1.   Aşağıdakilerden hangisi Divan edebiyatı sanatçılarının özelliklerinden biri değildir?
A) Yabancı sözcük ve tamlamaları çok kul­lanmaları
B) Konuların anlatımında ortak söyleyişler­den yararlanmaları
C) Şiirde "göz için kafiye" anlayışına bağlı kalmaları
D) Arap ve Fars edebiyatından etkilenmiş olmaları
E) Din ve tasavvuf konusuna hiç yer ver­memeleri

2.   Aşağıdakilerden hangisi Divan edebiyatı düzyazısının özelliklerinden biri değildir?
A) Kimi eserlerde yalın, kimilerinde ise çok ağır bir dil kullanılmıştır.
B) Birçok eserde süslü ve sanatlı bir söyle­yiş benimsenmiştir.
C) Eserlerde kısa cümleli anlatım yeğlen­miş; edatlara, bağlaçlara pek yer veril­memiştir.
D) Tezkire, siyer, tarih, velayetnâme gibi türlerde eserler yazılmıştır.
E) Konudan çok konunun anlatılışı önem­senmiştir.
 
3. 13.-14. yüzyıl tasavvuf şairlerinden olan sanatçı kuvvetli bir tasavvuf kültürüyle yetiş­ti. Anadolu Türkleri arasında tasavvufu yay­mak, halka dervişlik yol ve törelerini öğret­mek amacıyla Garip-nâme adlı Türkçe bir mesnevi yazdı. Sanatçı;
"Türk diline kimse bakmaz idi
Türklere her gönül akmaz idi
Türk dahi bilmez idi bu dilleri
 İnce yolu, ol ulu menzilleri"
diyerek çağının aydınlarını eleştirdi.
Bu parçada aşağıdaki sanatçıların hangi­sinden söz edilmektedir?
A) Yunus Emre'den
B) Pir Sultan Abdal'dan
C) Kaygusuz Abdal'dan
D) Âşık Paşa'dan
E) Ahmet Yesevi'den
 
4. Aşağıdakilerin hangisinde, verilen sanat­çıların tümü Divan edebiyatının temsilci­sidir?
A) Nabi, Ahmet Paşa, Hoca Dehhani
B) Pir Sultan Abdal, Fuzuli, Baki
C) Nedim, Yunus Emre, Nefi
D) Neslimi, Kaygusuz Abdal, Pir Sultan Ab­dal
E) Seyrani, Necati, Dadaloğlu
 
5.        I.   Şirin dil, yeşil ördek, elâ gözlüm
II.   Serv-i revan, serv-i hıraman, bâd-ı sabâ, zülf-i perişan
Yukarıdaki dizilerin ilkinde Halk, ikincisin­de Divan şairlerinin, şiirlerinde ortaklaşa kullandıkları sözler verilmiştir. Bu sözler, aşağıdaki terimlerden hangisiyle adlandı­rılabilir?
A) seci
B) imale
C) mazmun
D) takti
E) manzume
 
6.   Aşağıdaki sanatçılardan hangisinin "mesnevi"si yoktur?
A) Ali Şir Nevai
B) Süleyman Çelebi
C) Yunus Emre
D) Şeyh Galip
E) Bâkl
7.   Aşağıdakilerden hangisi Divan şiirinin be­lirleyici özelliğideğildir?
A) Gündelik yaşam ya da toplum sorunla­rından uzak kalma
B) Yabancı sözcük ve dil kurallarıyla yüklü olma
C) Genellikle din ve kahramanlık temalarını işleme
D) Konudan çok söyleyişi önemseme
E) Anlatımda ortak söz ve benzetmelerden yararlanma
 
8. Çağatay edebiyatının en büyük şairidir. Şair­liği, sanatı, kişiliği, bilgisi ve eserleriyle bü­yük ün kazanmıştır. Fars dilinin edebi dil ola­rak kullanıldığı bir çevrede Türkçenin zen­ginliğini göstermek için Türkçe ile Farsçayı karşılaştıran bir eser yazmıştır.
Bu parçada aşağıdaki sanatçıların hangi­sinden söz edilmektedir?
A) Ali Şir Nevai
B) Ahmet Yesevi
C) Süleyman Çelebi
D) Kadı Burhanettin
E) Seyyit Nesimi
 
9. Asıl adı Yusuf Sinaneddin olan sanatçı İran'­da tıp öğrenimi görmüş, Osmanlı sultanları I. Mehmet ile II. Murad'ın doktorluğunu yap­mıştır. Divan'ında topladığı şiirlerinde -özel­likle gazellerinde- sevgili, onun vefasızlığı, bahar sevinci, şarap... gibi temaları yalın ve kolay bir söyleyişle işlemiştir. Mesnevi yaz­mayı bir şehir kurmaya benzeten sanatçı, Divan edebiyatının yergi alanındaki en ünlü mesnevilerinden birinin sahibidir.
Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakiler­den hangisidir?
A) Şeyhi
B) Fuzuli
C) Baki
D) Nefi
E) Şeyh Galip
 
10. Aşağıdakilerden hangisi Divan şiirinin bir özelliği değildir?
A) Nazım birimi olarak "beyit" kullanılması
B) Sathiye, semai, ilahi gibi nazım türlerin­de ürünler verilmesi
C) Arap ve Fars edebiyatı nazım şekillerinin kullanılması
D) Yaşamdan kopuk, soyut konulara çokça yer verilmesi
E) Söz sanatlarına geniş yer verilmesi
 
11. Aşağıdaki sanatçılardan hangisinin din-tasavvuf konulu şiirleriyoktur?
A) Pir Sultan Abdal
B) Fuzuli
C) Kaygusuz Abdal
D) Nesimi
E) Nefi
 
12. Aşağıdaki yargılardan hangisi Divan şairi Nedim için yanlıştır?
A) İstanbul Türkçesini ve halk deyişlerini başarıyla kullanmıştır.
B) "Ferhat ile Şirin" adlı mesnevisi en önemli eserlerinden biridir.
C) "Şarkı" biçimindeki şiirleriyle ve gazelleriyle ün kazanmıştır.
D) Halk şairleri tarzında hece ölçüsüyle bir türkü yazmış, heceyi denemiştir.
E) Tasavvufla hiç ilgilenmemiş, din dışı ko­nuları işlemiştir.
 
13. Edebiyatımızda aruz ölçüsünün kullanıldı­ğı ilk eser aşağıdakilerden hangisidir?
A) Vesilet-ün Necat
B) Garip-nâme
C) Kutadgu Bilig
D) Divan-ı Hikmet
E) Iskender-nâme
 
14. Aşağıdakilerden hangisi, Divan şiirinde "hikemi şiir" (bilgece söylenmiş şiir) anla­yışının temsilcisidir?
A) Fuzuli
B)Nabi
C) Baki
D) Nefi
E) Nedim
 
15. Aşk, zevk ve neşe temalarını işleyen ve ya­şadığı dönemi en iyi biçimde yansıtan şair; Divan şiirinin soyut anlayışından sıyrılmış, gerçek yaşamın somut güzelliklerini anlat­mıştır. Divan şiirine "yerlileşme" anlayışı ka­zandıran sanatçı, tasavvufla hiç ilgilenmemiş ve hep din dışı konuları işlemiştir.
Bu sanatçı, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Şeyh Galip
B) Necati
C) Baki
D) Nefi
E) Nedim
 
16. 17. yüzyıl gezi edebiyatımızın en büyük sa­natçısıdır. Açık, gerçekçi, sürükleyici bir an­latımı vardır. Zamanının konuşma dilini kulla­nır. Çağdaşları gibi edebi nesre, söz oyunla­rına, yabancı sözcüklere ve dil kurallarına yüz vermemiştir. Ünlü eseri Seyahatnâ-me'den anlıyoruz ki sanatçı Suriye'den Bal­kanlara, Mısır'dan Macaristan'a kadar çok geniş bir coğrafyayı gezmiştir.
Bu parçada kendisinden söz edilen sa­natçı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Katip Çelebi
B) Evliya Çelebi
C) Âşık Paşa
D) Ali Şir Nevai
E) Yirmi Sekiz Çelebi Mehmet
 
17. Aşağıdaki terimlerden hangisi Divan ede­biyatı ile ilgili değildir?
A) Seci
B) Şehrengiz
C) Surname
D) Tezkire
E) Sathiye
 
18. Aşağıdaki Divan şairlerinden hangisi ta­savvuf konusu üzerindedurmamıştır?
A) Baki
B) Şeyh Galip
C) Fuzuli
D) Şeyhi
E) Şeyyat Hamza
 
19.       Acep bu derdümün dermanı yok mı
Ya bu sabr etmeğün oranı yok mı
 
Yanaram mumlayın başdan ayağa
Nedür bu yanmağun pâyânı yok mı
 
Güler düşman benüm ağladuğuma
Acep şol kafirün imânı yok mı
 
Divan şiirinin ilk temsilcilerinden olan Dehhani'ye ait bu parça, Divan edebiya­tıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine bir örnekolamaz?
A) Şiirlerde nazım birimi olarak beyit kulla­nılmıştır.
B) Toplum sorunları yerine soyut konular işlenmiştir.
C) Gazel en çok kullanılan nazım biçimle­rinden biridir.
D) Şiirlerde daha çok zengin ve tam uyak kullanılmıştır.
E) Dilde Arapça, Farsça sözcük ve tamla­malara çok yer verilmiştir.
 
20. 15. yüzyıl Divan edebiyatının nesir (düzyazı) alanındaki tanınmış sanatçılarındandır. Divan edebiyatında "süslü nesir"in ilk temsilcisi olarak ün kazanmıştır. Nesirde sözcük oyun­larına, yabancı dil kurallarına, seci ve ben­zetmelere çok geniş yer vermiş, "Tazarru-nâme" adlı eseriyle tanınmıştır.
Bu parçada kendisinden söz edilen sa­natçı aşağıdakilerden hangisi olabilir?
A) Âşık Paşa
B) Evliya Çelebi
C) Nergisi
D) Sinan Paşa
E) Katip Çelebi
21. Evliya Çelebi, Katip Çelebi, Sinan Paşa, Veysi, Nergisi... gibi sanatçıların ortak yö­nü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Düzyazı (nesir) alanında yapıtlar verme­leri
B) Dillerinin çok ağır ve sanatlı olması
C) Gezi türünde yapıtlar vermeleri
D) Aynı yüzyılda yaşamış olmaları
E) Halkın sorunlarını yansıtmaları
 
22. Aşağıdaki yargılardan hangisi Divan ede­biyatı için yanlıştır?
A) Şiirlerde kulak için kafiye anlayışı be­nimsenmiş, genellikle yarım uyak kulla­nılmıştır.
B) Söyleyişte Iran şiirine öykünülmüş, bu şiir aşılmaya çalışılmıştır.
C) Söyleyiş ve anlatım süslüdür, kalıplaş­mış sözlere sıkça yer verilmiştir.
D) Düzyazıdan (nesirden) çok şiire önem verilmiştir.
E) Biçim güzelliği amaçlanmış, düşünce ikinci plana itilmiştir.
 
23. Arapça ve Farsça şiirlerinden çok Türkçe şi­irleriyle tanınan bu sanatçı, 14. yüzyılın özel­likle İslam hukuku konusunda önemli bir bil­giniydi. Azeri şivesiyle yazdığı şiirlerinde si­yasal hırslarını, taşkın mizacını tasavvufi bir yaklaşımla dengelemeye çalışmıştır. Türkçe Divan'ındaki şiirlerinde halk edebiyatı motif­lerini büyük bir ustalıkla kullanan sanatçı, Eretna Beyliği'ndeki sarsıntılardan yararla­narak Sivas'ta sultanlığını ilan etmiş; Akko-yunlularla giriştiği savaşta yakalanarak öldü­rülmüştür.
Bu parçada aşağıdaki sanatçıların hangi­sinden söz edilmektedir?
A) Ahmet Paşa
B) Nesimi
C) Kadı Burhanettin
D) Ali Şir Nevai
E) Şeyhi
 
24. Aşağıdaki yapıtların hangisinde Hazreti Muhammed'in doğumu konu edinilmiştir?
A) Iskender-name
B) Divan-ı Hikmet
C) Mizan-ül Evzan
D) Beng ü Bade
E) Vesilet'ün – Necat
 
25. Klasik Türk edebiyatında bir şairin beş mes­nevisine "Hamse" denilmiştir.
Aşağıdakilerin hangisinde hamse sahibi sanatçılar bir arada verilmiştir?
A) Fuzuli, Baki, Şeyh Galip
B) Şeyhi, Necati, Fuzuli
C) Ali Şir Nevai, Taşlıcalı Yahya, Atâyi
D) Baki, Nedim, Ahmedi
E) Necati, Şeyh Galip, Hoca Dehhani
 
26. I. Şikâyet-name (Fuzuli)
lI. Iskender-name (Ahmedi)
III. Tazarru-name (Sinan Paşa)
IV. Har-name (Şeyhi)
V. Garip-name (Âşık Paşa)
Yukarıda sanatçıları belirtilen eserlerden hangileri düzyazı (nesir) biçiminde oluştu­rulmuştur ?
A) I. ve II. B) II. ve IV.
C) I. ve III. D) III. ve V.
E) IV. ve V.
 
27. Aşağıdaki sanatçılardan hangisi, klasik Türk edebiyatında Sebk-i Hindi akımının temsilcilerinden biridir ?
A) Naili B) Şeyhi
C) Baki D) Fuzuli
E) Nedim
 
Cevap Anahtarı :1)E 2)C 3)D 4)A 5)C 6)E 7)C 8)A 9)A 10)B 11)E 12)B 13)C 14)B 15)E 16)B 17)E 18)A 19)E 20)D 21)A 22)A 23)C 24)E 25)C 26)C 27)A