A
B
C
Ç
D
E
F
G
Ğ
H
I
İ
J
K
L
M
N
O
P
R
S
Ş
T
U
Ü
V
Y
Z
Q
W
X
+ İçerik Ekle
Business, Intelligence
Business Intelligence

Business Intelligence

Merhaba Arkadaşlar,

Konuya geçmeden önce içerik ve neden Business Intelligence(iş zekası) hakkında böyle bir yazı hazırladığımdan bahsedeyim.

Aslında amaç, iş zekası hakkında basic yani temel bir düzeyde bilgilendirme. Çünkü çok ileri seviyelerine henüz kendim de adım atmış değilim. İnşaAllah ilerde tecrübelerimiz arttıkça paylaşımlarda bulunuruz. Benim gibi iş zekası hakkında araştırmalar yapan veya yapmak isteyen, iş zekasını duyupta ne olduğu hakkında pek bilgi sahibi olamamış ya da araştırma fırsatı olmamış ama öğrenmek isteyen ya da şu andan itibaren ilgisini çekipte bu yönde araştırma ve geliştirme yapacak kardeşlerimize bir ön ayak olmakta diyebilirim.

Artık konuya giriş yapabiliriz.

En iyi öğrenme stilli, doğru soruları sormaktır. O nedenle sorular sorarak yanıtlar aramaya çalışırsak bu bizi düşünmeye ve araştırmaya itecektir.

O zaman ilk sorum, İş Zekası nedir?

İş zekası; kurumların geleceğe yönelik stratejilerinin başarısını artırmak için verinin toplanmasını, depolanmasını, analizini ve bu veriler ile planlama yapılmasını sağlayacak uygulama ve teknolojiler bütünüdür.

Peki İş Zekasına neden ihtiyaç vardır?

Bilgiyi verimli bir şekilde yöneterek firmalara rekabette en önde yer almak, depoladığınız verileri, hedeflerinize uygun olarak seçeceğiniz veri ambarı çözümleri ile, çok boyutlu analiz etmeyi olanaklı kılacak biçimde paylaştırmak bizim rakiplerimize karşı önde olmamızı sağlayacak avantajlardır. Bu ise doğru seçilmiş bir İş Zekası uygulaması ile gerçekleştirilebilir.

O zaman tüm bunları sağlayacak iş zekası bileşenleri nelerdir?

Karar verme sürecini kısaltan ve doğru karar vermeyi sağlayan iş zekası sistemlerinin özellikleri şöyle sıralanıyor:

* Farklı kaynaklardan veri toplayabilmesi



* Kullanıcılara esnek ve hızlı cevaplar döndürmesi
* Kullanıcılara raporları istedikleri gibi düzenleme imkanı
* Bilgi işleme ihtiyaç duymadan çalışabilme imkanı
* Kararlarda ve çözüm gereken problemlerde destek olması



İşte bu özellikleri sağlayan sistemlerde farklı fonksiyonları olan pek çok bileşen bulunuyor. Bu bileşenler ise şöyle sıralanıyor:

* Veri ambarı/Data Mart
* OLAP
* Veri Madenciliği
* Analiz araçları/Analitik uygulamalar

Şimdi bunların kısaca ne anlama geldiğini öğrenelim.

Veri Ambarı/Data Mart

Dağıtık ortamlarda bulunan verilerden, analizi/raporlaması yapılacak olan verilerin transfer edilerek konsolide edildiği veritabanına Veri Ambarı denir.

Data Mart ise veri ambarının yönetim kolaylığı ve yüksek performans için departmanlar bazında kullanılan küçük bir setidir.

Online Analytical Processing (OLAP)

OLAP, veri ambarında  bulunan verilerin sadece tek bir bakış açısına göre değil, çok farklı açılardan değerlendirilmesine imkan sağlayan bir analiz tekniği, verilere stratejik anlam katan bir dönüşüm aracıdır.

Şöyle düşünün, yığınla veriye sahipsiniz ve her geçen gün veri yığını artmaktadır fakat veri yoğunluğu arttıkça analiz süresi uzamakta ve dolayısıyla iş yükü artmaktadır. Bu noktada küplerden yararlanılarak, verilere çok yönlü bakış olanağı sunan OLAP teknolojilerinden faydalanılır.

Veri Madenciliği/Data WareHouse

Veri madenciliği ile, gerekli olan eğilim ve davranış kalıplarının ortaya çıkarılması mümkün olmaktadır. Veri madenciliği büyük miktarda veriyi, benzer durumlarda ortaya çıkan sonuçları, elde edilen tecrübeleri kullanarak, gelecekle ilgili tahmin yapmamıza yardımcı olacak ilişki ve kuralların aranması tekniğidir.


Analiz Araçları/Analitik Uygulamalar

Karar destek sistemlerinin son bileşeni ise veri ambarında konsolide edilen, çok boyutlu olarak modellenerek analize hazır hale getirilen veriler üzerinde son kullanıcıların kolay analizler yapmasını sağlayan araç ve uygulamalardır.

Analitik uygulamalar ise, belirli amaca yönelik olarak hazırlanmış analiz araçlarıdır.


Bunun için dashboard denilen yapılar yararlanılır. Dashboardlar, belli bir yapıya ait sürekli değişlik gösteren (bu değerlere KPI-Key Performance Indicator denir) sayısal değerlerlerin sistem performansını ölçmek ve takip etmek açısından istatiksel veya grafiksel olarak incelenmesini sağlayan gösterge tablolarıdır.

Örnek bir dashboard ve farklı şekillerde gösterilmiş KPI değerlerini şekilde görüyorsunuz.


 

 


Tüm bunları öğrendiğimize göre yapmak istediğimiz iş hakkında bir yöntem belirlemeliyiz. Öyleyse iş akışı yöntemi nasıl olmalı?

İş akışı yönetimi, kurumların ne şekilde iş yaptıklarını tanımlayarak şirketlerde yer alan iş süreçlerinin elektronik ortamda yaratılması, izlenmesi ve sonuçlandırılmasını sağlar. Süreçlerin modellenmesi sayesinde doğru bilginin ve işin, doğru zamanda doğru kişiye ulaştırılmasına yardımcı olur. Daha iyi yönetilen süreçler sonucunda kayda değer kurumsal kazançlar elde edilir.

İş akışı yönetim sistemini kullanmak bize ne kazandırır?

* Süreçler standart yapıya kavuşur.
* Süreç çevrim süresini kısaltır.
* Kullanıcı hatalarını en aza indirir.
* Hizmet kalitesini artırır.
* Karar mekanizmalarını hızlandırır.
* Kağıt tüketimini azaltır.
* Verimliliği artırır.
* Maliyetleri düşürür.
* Süreç kontrolünde etkinlik sağlar.
* İş gücü gereksinimi azaltır.
* Hizmet kalitesi artar.

Kısaca sloganımız: verileri tek bir noktada toplamak, doğru zamanda doğru işi yapmak.

Tüm bunları gerçekleştirebilmek için neye ihtiyacımız var?

Ya da en doğru soruyu şu şekilde sorabilir miyiz?

Aslında yazılım neden var, bize ne sağlar?

Her icat, bir ihtiyaçtan doğar... en sevdiğim söz...
 
Bir yazılım hangi süreci yönetmek için geliştirilmiş olursa olsun erişilmek istenen bir nokta vardır: işleri kolaylaştırmak, süreçleri basitleştirmek, insan müdahalesini azaltmak, dolayısıyla hataları azaltıp toplam performansı artırmak ve bu performansı da ölçülebilir değerler ile ifade edebilmek.

Bu noktadan sonra kurumu rakiplerinin önüne geçirecek farkı yaratan sratejik kararlar için gerekli bilgileri üretmek gerekiyor. Üzerine iş zekası uygulaması geliştirilecek bir yazılım için gerçek hedef bu son cümlede gizli.

Peki iş zekası bileşenlerini saydık, bunların verimli değerlendirilmesi sonucunda neler sağlayacağından söz ettik ama bunları nasıl kullanacağız?

İşte iyi bir yazılım bize burda yarar sağlayacaktır. Farklı firmaların iş zekası çözümleri farklı olsa da amaç aynıdır. Biraz reklam sloganları gibi oldu ama neyse mazur görün... :)

Microsoft

-SQL Server 2005 Business Intelligence Development Studio

IBM

-DB2 Data WareHouse Edition

SAP

-SAP NetWeaver BI

Şu an ki hedeflerimde SAP sistemleri olmasına rağmen Microsoft"un iş zekası çözümlerinin hiç de küçümsenmeyecek derece de iyi olduğunu ve Microsoft"un bu alanda büyüme gerçekleştirdiğinin, ayrıca şu an piyasadaki bir çok iş zekası ürünününde oluşumuna katkısı olduğunu söyleyebiliriz.

Aslında iş zekası için kullanılan araçlar hakkında yazacak çok şey var, fakat şimdilik kimseyi sıkmak istemem. Seviye biraz yüksek, iş zekası hakkında ne nedir? az çok fikir sahibi olmanız açısından şimdilik bunlardan bahsetmek istedim. İlerde iş zekası üzerine çalışmalar yapmak isterseniz bir ön bilgiye sahip olmanızı belki sağlayabilir. Tabii her şeyden önce kişinin ne istediğini bilmesi ve neyi en iyi şekilde yapabiliyor olduğunun farkında olması gerekir diye düşünüyorum.

Dilimiz döndüğünce birşeylerden bahsetmeye gayret ettik. Sürc-ü lisan ettik ise affola...